پمپ شناور

پمپ آب شناور چیست ؟

این نوع پمپ های الکتریکی از نوع پمپ های سانتریفیوژی می باشد که از دو قسمت موتور الکتریکی و پمپ تشکیل شده اند و در آب به صورت شناور یا غرق شده قرار می گیرد و وظیفه آن خارج کردن آب در جهت مصارف آشامیدنی، کشاورزی و صنعتی از چاه است.

مشخصات پمپ آب شناور

این پمپ ها در دو نوع تک فاز و سه فاز تولید می شوند. این محصول درون آب قرار گرفته و داخل موتور الکتریکی آن آب قرار می گیرد که هم نقش روان کننده را برای یاتاقان ها بازی کرده و هم باعث خنک شدن سیم پیچ موجود در موتور الکتریکی می شود. معمولا بدنه اصلی این پمپ از جنس استیل یا چدن است و پروانه آن از نوع استیل می باشد. معمولا از نوع بدنه و پروانه برنزی این پمپ آب برای استخراج آب شور بهره می برند. این پمپ ها در ابعاد 10 تا 25 سانتی متر و تا ارتفاع 400 متر تولید می شوند. از نوع تک فاز آن در چاه های کم عمق و در چاه هایی با عمق زیاد از نوع سه فاز آن استفاده می کنند.

این نوع پمپ ها برای کاربری های چاهی بصورت مستغرق درون آب طراحی شده اند و الکتروموتور شناورها توسط مایع خنک کاری و جریان آب بر روی پوسته الکتروموتور خنک می شود. در خروجی پمپ های شناور معمولا از یک شیر یک طرفه جهت جلوگیری از برگشت جریان آب و در نتیجه آسیب رسیدن به پمپ، استفاده می شود.پمپ آب شناور بصورت رایج دارای 1.5 متر کابل انعطاف پذیر یا بیشتر با مقاومت بالا در مقابل رطوبت هستند که متناسب با نیاز می توان پمپ را به همراه طول کابل بیشتر سفارش داد.

سیستم دوار در موتور شناور (دینام شناور) می تواند از نوع بلبرینگی یا کف گرد باشد. خنک کاری و روانکاری در موتورهای شناور بلبرینگی توسط روغن های خوراکی و در موتورهای شناور کف گرد توسط محلول آب و گلیکول (ضد یخ) صورت می گیرد. معمولا مایع روانکار در کارخانه سازنده به پمپ اضافه می شود اما قبل از راه اندازی پمپ حتما باید از پیچ تعبیه شده روی بدنه موتور شناور آن را کنترل کرد.

کاربرد پمپ آب شناور

این پمپ ها به دلیل جنس بدنه استیل, ماندگاری بالایی دارند و به همین دلیل کاربرد گسترده ای در انواع مصارف کشاورزی دارن;در زیر به برخی از مصارف مهم این وسیله اشاره می کنیم :

  • پمپ های شناور جهت تامین آب مصرفی خانگی
  • کشاورزی جهت تامین آب مزارع و باغ ها
  • مورد استفاده در صنایع
  • سیستم های آتشنشانی
  • سیستم های هدایت فاضلاب
  • شناور حفاری
  • چاه های کم عمق، نیمه عمیق و عمیق
  • آبنما و فواره
  • الکترو پمپهای شناور سولار (سیستم های خورشیدی)

انواع پمپ های چاه آب

پمپ های شناور

(Submersible pump)

پمپ های مستغرق، از متداولترین انواع پمپ های مورد استفاده جهت پمپاژ آب چاه هستند. این تجهیزات معمولاً در چاه های حفاری شده مورد استفاده قرار گرفته و دارای یک پمپ و یک الکتروموتور متصل به آن می باشند. قطر این پمپ ها معمولاً حدود 3.5 اینچ و طول آنها حدوداً بین 2 تا 3 فوت خواهد بود. این پمپ ها در داخل چاه و زیر سطح آب قرار داده می شوند (شکل - 1). پمپ های مستغرق معمولاً در چاه های با قطر بالای 4 اینچ مورد استفاده قرار می گیرند. البته برخی از انواع این پمپ ها در چاه های با قطر 3 اینچ هم قابلیت نصب دارند.

جت پمپ

(Jet Pump)

جت پمپ ها معمولاً در چاه های با قطر 3 اینچ و کمتر از آن مورد استفاده قرار می گیرند. جت پمپ ها معمولاً روی زمین، مستقیماً روی چاه و یا با فاصله ای از بالای چاه و در موتورخانه نصب شده و توسط سیستم لوله کشی به داخل چاه متصل می شوند. جت پمپ ها معمولاً دارای فشار و جریان کمتری نسبت به پمپ های مستغرق هستند. نحوه عملکرد جت پمپ ها بر اساس عبور جریان آب از یک لوله "ونتوری" (Venturi) است. لوله ونتوری، یک لوله باریک مخلوطی شکل است که با توجه به افزایش سرعت سیال عبوری از آن، باعث کاهش فشار و ایجاد مکش می شود. از این مکش ایجاد شده می توان برای کشیدن آب چاه به داخل پمپ و ارسال آن برای نقطه مصرف مد نظر استفاده نمود.

اگر جت پمپ، برای چاه با سطح آب کمتر از 25 فوت از سطح زمین مورد استفاده قرار گیرد، لوله ونتوری در داخل خود پمپ تعبیه می شود. اما برای عمق های بیشتر، مکان قرارگیری لوله ونتوری (یا جت) را گاهی در داخل آب چاه در نظر می گیرند.

نحوه و چیدمان قرارگیری جت پمپ برای چاه آب، دو الگوی کلی دارد:

- نوع دولوله ای (Two Pipe)

- نوع Packer

در جت پمپ مدل دو لوله ای، لوله فشار (برای ایجاد مکش در پمپ) و لوله مکش پمپ هر دو بصورت جداگانه در داخل چاه قرار داده می شوند. این در حالی است که در مدل Packer، تنها لوله مکش در داخل حلقه چاه قرار داشته و مایع محصور بین جداره بیرونی لوله مکش و جدار داخلی حلقه چاه، نقش لوله فشار را ایفا می کند. در این مدل، لوله مکش قرار گرفته شده در داخل چاه توسط یک وسیله مخصوص لاستیکی و یا چرمی، به جداره چاه کاملاً آب بندی می شود. این وسیله آب بندی، Packer نام دارد.

یکی دیگر از وسایل مهمی که در انتهای لوله مکش پمپ های جت در چاه های عمیق مورد استفاده قرار می گیرد، Foot Valve نام دارد. این وسیله، در واقع یک شیر یکطرفه است که در زمان روشن بودن و عملکرد پمپ چاه، امکان وارد شدن آب را به داخل لوله مکش پمپ داده و در حالتی که پمپ خاموش است، کاملاً بسته شده و اجازه ورود آب را نداده و از برگشت آب به چاه نیز جلوگیری می کند. علاوه بر این، حفره هایی در مسیر ورودی آب در Foot Valve قرار دارد که باعث می شود از ورود ذرات شن و ماسه به همراه آب به داخل سیستم پمپاژ جلوگیری شود.

نکته ای که می بایست به آن توجه شود این است که بخش قابل توجهی از سیستم پمپاژ جت پمپ، تحت مکش کار می کند. ضمناً در مواردیکه پمپ با فاصله از چاه نصب شده است، لوله مکش معمولاً دفنی کار می شود. در این حالت و در صورت وجود نشتی در لوله  مکش، احتمال ورود آلودگی به آب بسیار زیاد خواهد بود. به همین دلیل، در برخی مناطق استانداردهایی وجود دارد که الزام می کنند لوله های مکش دفنی، می بایست حتماً در داخل یک لوله بیرونی تحت فشار قرار داده شوند.

پمپ های توربینی

(Turbine Pumps)

پمپ های توربینی معمولاًبرای چاه های شهری، صنعتی و کشاورزی که نیاز به ظرفیت آبدهی بالایی دارند، مورد استفاده قرار می گیرند. موتور این پمپ ها، روی چاه قرار گرفته و شفت توربین، وارد آب داخل چاه می شود. پره های توربینی نصب شده در بخش پایینی شفت، باعث مکش و سپس تخلیه آب به بیرون از چاه می شود.

پمپ سیلندری

(Cylinder Pumps)

پمپ های سیلندری، برای استفاده در تلمبه های چاه دستی و آسیابی مورد استفاده قرار می گیرند که البته اخیراً به صورت گسترده ای با جت پمپ ها و پمپ های مستغرق جایگزین شده اند. پمپ های سیلندری شامل یک قطعه سیلندری متصل به شفت هستند که با حرکت شفت به بالا و پایین، باعث حرکت و راندن آب به خارج چاه می شوند.